Kort samengevat
Mik op een 72-uurspakket: genoeg om de eerste drie dagen zelfredzaam te zijn. De kern is water (3 liter per persoon per dag), houdbaar voedsel, een EHBO-set, een zaklamp, een radio op batterijen, dekens, kopieën van je identiteitsbewijs en contant kleingeld. Voor drie dagen is dat 9 liter water per persoon; een gezin van vier heeft dus 36 liter nodig. Deze checklist volgt het advies van de Rijksoverheid (campagne Denk Vooruit, denkvooruit.nl) en het Rode Kruis Nederland.
Waarom een noodpakket
Na een aardbeving, overstroming of langdurige stroomstoring kunnen hulpdiensten niet overal tegelijk zijn. Het Rode Kruis Nederland en de Rijksoverheid, via de campagne Denk Vooruit en crisis.nl, adviseren daarom om zelf voorbereid te zijn op de eerste 72 uur. In die periode kan het zijn dat winkels gesloten zijn, pinautomaten niet werken en het telefoonnetwerk overbelast is.
Een noodpakket is geen overdreven maatregel, maar een set basisspullen die je sowieso in huis hebt, op één vaste plek bij elkaar. Wie weet waar het pakket staat, hoeft niet te zoeken op het moment dat het rommelig wordt. Lees ook hoe je je huis en gezin breder voorbereidt op een beving, zodat het pakket onderdeel is van een plan.
Wat er minimaal in hoort
De onderstaande tabel zet de basisinhoud op een rij met de bijbehorende hoeveelheid en het doel. Stem de aantallen af op het aantal personen in je huishouden, en denk ook aan baby's, ouderen en huisdieren.
| Onderdeel | Hoeveelheid | Doel |
|---|---|---|
| Water | 3 liter per persoon per dag | Drinken en hygiëne |
| Houdbaar voedsel | Voor 3 dagen | Eten zonder koeling of koken |
| EHBO-set | 1 per huishouden | Verzorgen van kleine verwondingen |
| Zaklamp | 1 per persoon | Licht bij stroomuitval |
| Radio op batterijen | 1 per huishouden | Berichten ontvangen zonder net |
| Dekens | 1 per persoon | Warm blijven |
| Kopieën identiteitsbewijs | Per persoon | Aantonen wie je bent |
| Contant kleingeld | Klein bedrag | Betalen als pinnen niet werkt |
| Medicijnen | Voorraad voor enkele dagen | Eigen, noodzakelijke medicatie |
| Reservebatterijen en powerbank | Opgeladen | Zaklamp, radio en telefoon blijven werken |
| Hygiëne | Toiletpapier, vochtige doekjes | Schoon blijven als er geen kraanwater is |
Water en voedsel
Water is de belangrijkste post. Reken op 3 liter per persoon per dag, dus 9 liter per persoon voor de volle 72 uur. Met twee volwassenen en twee kinderen kom je zo op 36 liter, ongeveer zes grote verpakkingen van zes liter. Een deel daarvan is om te drinken, de rest gebruik je voor hygiëne. Bewaar het water in gesloten flessen op een koele, donkere plek.
Kies bij voedsel voor producten die je zonder koelkast of fornuis kunt eten en die lang houdbaar zijn: blikgroenten, peulvruchten in blik, crackers, noten, gedroogd fruit en een blikopener. Houd rekening met dieetwensen, medicatie en voeding voor baby's of huisdieren. Wie wil weten waarom juist Nederland zich op dit soort scenario's voorbereidt, leest meer over de aardbevingen door gaswinning in Groningen.
Communicatie en licht
Bij een stroomstoring valt veel tegelijk uit: verlichting, wifi en op den duur ook je telefoon. Een zaklamp met reservebatterijen geeft veilig licht zonder open vuur. Leg voor elk gezinslid een lamp klaar.
Een radio op batterijen laat je officiële berichten volgen, ook als het mobiele netwerk overbelast is. De Rijksoverheid verspreidt noodinformatie via de calamiteitenzender (NPO Radio 1). Houd ook een powerbank en oplaadkabels bij de hand om je telefoon kort op te laden.
Documenten en geld
Bewaar kopieën van je identiteitsbewijs, je zorgpas en belangrijke verzekeringspapieren in een waterdichte map of hersluitbare zak. Zo kun je snel aantonen wie je bent als je je huis moet verlaten. Voeg een lijstje met telefoonnummers op papier toe, want je telefoon kan leeg of onbereikbaar zijn.
Leg ook wat contant kleingeld klaar. Als pinautomaten en betaalterminals uitvallen, kun je daarmee toch nog kleine aankopen doen.
Bij een langdurige stroomstoring
Een stroomstoring die langer dan een paar uur duurt, is in Nederland een van de waarschijnlijkste redenen om je noodpakket te gebruiken. Dan vallen ook dingen uit waar je niet direct aan denkt: pinautomaten, de cv-ketel, de koelkast, internet en na een tijdje ook de telefoon. In hoge flats kan bovendien de waterdruk op de bovenste verdiepingen wegvallen.
- Houd de koelkast en vriezer zo veel mogelijk dicht en eet eerst wat het snelst bederft; daarna de houdbare voorraad.
- Zet een radio op batterijen of een opwindradio aan voor officiële berichten (NPO Radio 1 is de calamiteitenzender).
- Gebruik je telefoon spaarzaam en laad hem op met een powerbank.
- Houd het warm met dekens en extra kleding in één ruimte.
Noodpakket met kinderen
Kinderen hebben andere spullen nodig, en een beetje afleiding helpt enorm. Vul het basispakket aan met:
- Luiers, billendoekjes en babyvoeding voor drie dagen, plus extra water als je flesvoeding moet aanmaken.
- Kindermedicijnen, zoals paracetamol voor kinderen, en een kopie van hun zorgpas.
- Een knuffel, boekje, kaartspel of kleurboek: vertrouwde dingen geven rust.
- Een recente foto van elk kind, voor het geval jullie elkaar kwijtraken.
Laat oudere kinderen meehelpen met het samenstellen: dan weten ze waar het pakket staat en wat erin zit. Op onze pagina voor kinderen vind je uitleg en oefeningen over aardbevingen die daarbij aansluiten.
Onderhoud
Een noodpakket werkt alleen als de inhoud bruikbaar blijft. Controleer het pakket daarom periodiek, bijvoorbeeld twee keer per jaar. Vervang water en voedsel waarvan de houdbaarheidsdatum nadert en test of de batterijen van de zaklamp en radio nog vol zijn.
Koppel de controle aan een vast moment, zoals het verzetten van de klok in voor- en najaar. Zo wordt het een gewoonte en kom je niet voor verrassingen te staan op het moment dat je het pakket echt nodig hebt.
Veelgestelde vragen
Wat moet er volgens de Rijksoverheid in een noodpakket?
De Rijksoverheid (campagne Denk Vooruit) adviseert om 72 uur zelfredzaam te kunnen zijn. De basis: water (3 liter per persoon per dag), houdbaar eten, een radio op batterijen of opwindradio, een zaklamp met reservebatterijen, een EHBO-set, dekens, medicijnen, kopieën van belangrijke documenten en wat contant geld.
Hoeveel water moet je per persoon in een noodpakket hebben?
Reken op 3 liter water per persoon per dag. Voor 72 uur is dat 9 liter per persoon; een gezin van vier heeft dus 36 liter nodig. Huisdieren en het aanmaken van babyvoeding komen daar nog bij.
Waarom is een noodpakket voor 72 uur?
Bij een grote ramp of langdurige stroomstoring kunnen hulpdiensten niet overal tegelijk zijn. De eerste drie dagen moet je er daarom rekening mee houden dat je jezelf moet redden, zonder winkels, pinautomaat of stroom.
Wat heb je nodig bij een langdurige stroomstoring?
Een zaklamp en radio op batterijen (NPO Radio 1 is de calamiteitenzender), reservebatterijen en een powerbank, dekens en warme kleding, houdbaar eten dat je zonder koken kunt eten, water en wat contant geld, omdat pinnen dan meestal niet werkt.
Wat stop je in een noodpakket voor kinderen?
Naast het basispakket: luiers en babyvoeding voor drie dagen met extra water voor flesvoeding, kindermedicijnen, een kopie van de zorgpas, een knuffel of spelletje voor afleiding en een recente foto van elk kind.
Hoe vaak moet je een noodpakket controleren?
Ongeveer twee keer per jaar, bijvoorbeeld als de klok wordt verzet. Vervang water en voedsel waarvan de houdbaarheidsdatum nadert en test of batterijen, zaklamp en radio nog werken.
Samenhang met veiligheid en na een beving
Een noodpakket is één onderdeel van voorbereiding. Net zo belangrijk is dat je weet hoe je tijdens een beving handelt en wat je daarna doet. Oefen vooraf de juiste reactie en spreek met je huisgenoten een verzamelplek af. Bekijk daarom ook wat je na een aardbeving moet doen: van het controleren op gaslekken tot het melden van schade. Samen vormen het pakket, een handelingsplan en kennis van de risico's een complete voorbereiding.
Bronnen
- Rode Kruis Nederland (2024), “Noodpakket en voorbereiding op noodsituaties”, rodekruis.nl.
- Rijksoverheid, “Denk Vooruit: bereid je voor op een noodsituatie”, denkvooruit.nl.
- Rijksoverheid, “Crisis.nl: wat te doen bij rampen en crises”, crisis.nl.